De Wet kinderopvang

Sinds 1 januari 2005 is de Wet kinderopvang van kracht. Daarin is vastgelegd wie welk deel van de kosten van de kinderopvang voor zijn rekening neemt. Bovendien regelt deze wet aan welke kwaliteitseisen kinderopvang moet voldoen en hoe daar toezicht op wordt gehouden.

De wet in het kort
De Wet kinderopvang richt zich op ouders die door werk of studie hun kind niet altijd zelf kunnen opvangen. Bovendien heeft hij alleen betrekking op geregistreerde vormen van kinderopvang. Hieronder vallen dagopvang voor kinderen van nul tot vier jaar, buitenschoolse opvang voor basisschoolkinderen, opvang in ouderparticipatiecrèches, en gastouderopvang via een gastouderbureau.

Uitgangspunt van de wet is dat je als ouder zelf de opvang moet regelen en betalen, maar dat je een deel van de kosten terug kunt krijgen van de overheid en je werkgever. Het principe daarbij is dat de overheid 1/3 deel van de kosten voor haar rekening neemt en de werkgever 1/6 deel. Bij tweeverdieners is dat in totaal dus ook weer 1/3 deel.

De kinderopvangtoeslag
De overheidsbijdrage in de kosten van kinderopvang is de zogenoemde kinderopvangtoeslag. Om daarvoor in aanmerking te komen, moet je aan bepaalde voorwaarden voldoen. De belangrijkste eis is dat jij en je eventuele partner een baan hebben.

Als je niet werkt, kun je alleen in speciale gevallen in aanmerking komen voor de kinderopvangtoeslag. Daarvan is bijvoorbeeld sprake als je een inburgeringstraject volgt, studeert of een uitkering ontvangt en een re-integratietraject volgt.

Andere voorwaarden waaraan moet worden voldaan om in aanmerking te komen voor kinderopvangtoeslag zijn:

• je kind maakt deel uit van jouw huishouden;
• het kind is nog niet begonnen met het voortgezet onderwijs;
• jij of je partner betaalt de kosten van de kinderopvang;
• de kinderopvang wordt verzorgd door een door de gemeente geregistreerd kinderopvangcentrum of een gastoudergezin dat is aangesloten bij een gastouderbureau;
• je verblijft legaal in Nederland en hebt recht op sociale voorzieningen

De werkgeversbijdrage
Werkgevers zijn in 2006 nog niet verplicht om een bijdrage in de kosten van kinderopvang te leveren. Doen ze dat niet, dan kun je als ouder in aanmerking komen voor een (inkomensafhankelijke) compensatie door de overheid. Voor de hogere inkomens is deze compensatie tijdelijk (tot 2008).

Als je behoort tot de groep mensen die niet werken maar toch recht op kinderopvangtoeslag hebben, is er uiteraard geen werkgever die bij kan dragen in de kosten. Omdat het werkgeversdeel bij deze speciale groepen ontbreekt, bekostigt de gemeente of het UWV dit deel van de kosten.

Overigens wordt met ingang van 2007 de vrijwillige werkgeversbijdrage vervangen door een extra overheidsbijdrage waaraan iedere werkgever verplicht meebetaalt. Zie voor meer informatie hierover het artikel 'De kinderopvang in 2007'.

De kinderopvang in 2007 >

Kwaliteitseisen en -controle
De Wet kinderopvang houdt zich ook bezig met het bewaken van de kwaliteit van de kinderopvang. Een voorwaarde voor het aanvragen van kinderopvangtoeslag is dat het kindercentrum of het gastouderbureau geregistreerd staat. Of dat zo is kun je bij de gemeente navragen.

Aan registratie zijn bepaalde kwaliteitseisen verbonden, zoals:

• Aantoonbare aandacht voor het aantal kinderen per begeleider, de groepsgrootte en de opleiding van de begeleiders;
• Nederlands (in principe) als voertaal;
• Het informeren van de ouders over het beleid;
• Een risico-inventarisatie veiligheid en gezondheid;
• Een schriftelijke overeenkomst tussen opvanger en ouders;
• De aanwezigheid van een oudercommissie

De gemeente is verantwoordelijk voor toezicht op de kwaliteit van de opvang. De GGD voert daarom regelmatig inspecties uit. Het Rijk houdt landelijk toezicht op de naleving van de kwaliteitseisen.